“Wintertijd is het beste” › City of Talent

“Wintertijd is het beste”

“Wintertijd is het beste”

“Wintertijd is het beste”

Dit weekend gaat de klok weer om. Misschien wel voor de laatste keer, want de Europese Commissie wil van de tweejaarlijkse tijdswissel af. Alleen, welke is dan het beste: de zomer- of tóch de wintertijd? Als het aan chronobiologe Marijke Gordijn ligt, kiezen we voor de permanente wintertijd.

Zaterdagnacht, klokslag 3:00 uur, draaien we allemaal de klok weer een uur terug. De komende vijf maanden volgen we de wintertijd. Is dit één van de laatste, zo niet de allerlaatste keer, dat we met de horloges, wekkers en klokken prutsen? Als het aan de Europese Commissie ligt, schakelen we zondag 31 maart 2019 voor de laatste keer over. Wat het dan wordt; zomer- of wintertijd? Wie zomertijd kiest, laat vanaf dan de klok zo staan en wie toch voor wintertijd gaat, draait eind oktober 2019 nog één keer de wijzers een uur terug.  De grote vraag is: welke tijd is het beste? Volgens chronobiologe Marijke Gordijn van de Rijksuniversiteit Groningen is dat de permanente wintertijd.

Horloge

Het blijft een gek fenomeen, want er verandert komende zaterdagnacht van het ene op het andere moment in principe niets. Het is puur de tijd die onze horloges aanwijst, die maakt dat we ons anders gedragen. Kinderen en dieren zijn dan ook niet in de war, vertelt Gordijn in dit filmpje. “Die leven veel meer naar hun eigen biologische klok. Maar wij maken alles in de war, doordat wij ons horloge verzetten.”

Permanente wintertijd

Lang nam Gordijn als wetenschapper geen standpunt in, maar de laatste jaren is er zoveel bewijs gevonden, dat ze nu een uitspraak durft te doen. “Er zijn negatieve effecten van een late zonsopkomst, late slaap en een slechte slaapkwaliteit”, vertelt Gordijn. Met alle gevolgen van dien, zoals slaaptekort en aanverwante ziektes.  “Mijn mening is dat we zoveel mogelijk zonlicht moeten hebben. Dat betekent dat we permanent de tijd moeten hebben die we nu in de winter hebben”, legt Gordijn uit.

Van de zomertijd af

Waarom? Dat is eigenlijk vrij simpel. In Nederland kennen we duidelijke seizoenverschillen: in de zomer is het langer licht en ’s winters korter. Omdat we hier veel naar het westen zitten in de tijdszone en dat betekent dat de zon bij ons relatief laat opkomt en laat ondergaat. Gordijn: “Je ziet dat mensen al naar gelang je verder naar het westen in de tijdszone komt, steeds later gaan slapen. Wij slapen als Nederlandser vrij laat. Doordat we naar de zomertijd gaan, moeten we relatief ten opzichte van de zondopkomst en zonsondergang nog later zijn. En dat is niet logisch.”

Flexibele werktijden

Kortom, het is het beste als we onze klokken en horloges op permanente wintertijd zetten. Toch zou het volgens Gordijn nog mooier zijn als we met die afgesproken tijd nog flexibeler omgaan. Mensen zijn immers individuen en er zijn biologisch grote verschillen tussen mensen. “Met flexibele werktijden zouden we al veel meer bereiken, ook in het kader van gezondheid.” Met andere woorden, als het aan Gordijn ligt, zetten we onze horloges en klokken komende zaterdagnacht stipt op de wintertijd en laten die daarop staan. En het allerbeste is als we naast ons horloge ook onze eigen biologische klok blijven volgen. Want ja, zoals die tikt, tikt de tijd toch eigenlijk nergens.