Groningers leren gebouwen zuinig doen › City of Talent

Groningers leren gebouwen zuinig doen

Groningers leren gebouwen zuinig doen

Groningers leren gebouwen zuinig doen

Groningse gepromoveerden zijn experts in het onderwijzen van gebouwen. De software van de startup Sustainable Buildings maakt gebouwen zo slim, dat ze tot veertig procent minder energie verbruiken.

Onze gebouwen zijn dom. Ze verwarmen zichzelf geheel terwijl er bijna niemand is, ze verlichten alle ruimtes terwijl er maar een paar gebruikt worden. Dat kan anders. Dat móet anders. Althans naar de bescheiden mening van een paar gepromoveerden aan de Rijksuniversiteit Groningen. En het lukt ze. Door een uiterst vernuftig systeem dat niet alleen gebouwen slimmer maakt, maar ook mensen een handje helpt.

,,Tot dertig procent van het energiegebruik in kantoren is regelrechte verspilling. Doodzonde. Kost ongelooflijk veel geld om nog maar te zwijgen over de onnodige aanslag op het milieu’’, vertelt Faris Nizamic. De Bosnische Groninger startte Sustainable Buildings samen met de Vietnamese Groninger Tuan Anh Nguyen. Waarom? ,,Omdat we de verspilling zagen. En dan zitten wij zo in elkaar dat we er iets aan willen doen.’’

80 procent minder

En dat lukt nogal. De twee begonnen met de kantine van het universiteitsgebouw waarin ze werkten. ,,Daar hebben we een besparing van 80 procent op de verlichting weten te realiseren.’’ Het leverde de twee bedankjes, respect én een startsubsidie op, die ze inzetten om hun startup van de grond te krijgen. Dat was tussen 2012 en 2014. Nu zijn ze met elf man en hebben ze onder meer  gebouwen van 17 gemeentes onder hun hoede genomen.

Meten is weten. Daar begint het volgens de aanpak van Sustainable Buildings allemaal mee. Nizamic: ,,De eerste stap is altijd achterhalen hoe een gebouw gebruikt wordt. We zetten sensoren neer die meten wie wanneer waar is, wat er precies gebeurt in een gebouw. Die gegevens koppelen we aan andere belangrijke factoren, zoals de buitentemperatuur, andere weersomstandigheden en meer. Zo volgen we een paar maanden lang wat er in een gebouw gebeurt.’’

Kunstmatige intelligentie

Dat levert al zoveel inzicht op, dat er meteen een procent of 10, 15 te besparen is. Maar pas in de volgende fase worden echt grote stappen gezet en komt de software die de basis van het bedrijf van Nizamic en Nguyen vormt tot zijn volle recht. ,,Ons systeem past zich aan aan de gegevens die wij hebben opgenomen. De verwarming gaat lager in kamers die niet gebruikt worden bijvoorbeeld. De besparing loopt met zulke ingrepen al gauw op tot 30 procent.’’

En dan zijn  we er nog niet. Want de startup heeft een nog ingenieuzere oplossing, smarter automated control. ,,Die werkt op basis van kunstmatige intelligentie. Het gebouw neemt dan zelf als het ware de hele energiehuishouding over. Het leert wanneer het waar een tandje minder kan, op welke dagen het zinvol is alvast voor te verwarmen, wanneer de lichten eerder uitkunnen en noem maar op.’’

Gepromoveerden aan de klus

Dankzij dat systeem loopt de energiebesparing op tot een procent of dertig. Dat scheelt niet alleen vele duizenden euro’s op de energierekening per gebouw. Het verlaagt de milieubelasting ook drastisch en helpt zo mee de opwarming van de Aarde een halt toe te roepen.

En daar was het de oprichters van het bedrijf ook om te doen. Nizamic: ,,Wij zagen regelrechte verspilling van energie. En wij zitten allebei zo in elkaar dat we er dan wat aan willen doen. De Rijksuniversiteit was daarbij heel behulpzaam. We mochten ons systeem in ons eigen gebouw testen. Dat zie je niet vaak, gepromoveerden die boven op een stoel staan en sensoren in het plafond bevestigen.’’

,,Wij zagen regelrechte verspilling van energie."

Uniek realtime dashboard

Gebouwen slimmer maken is één ding. Nog lastiger is het om mensen te overtuigen van de noodzaak iets te veranderen in hun gedrag. Maar ook die handschoen pakt het team van Sustainable Buildings op. En ook hierbij doet software zijn werk. ,,Dat begint al bij ons dashboard, waarop realtime is af te lezen hoe het gaat met het energieverbruik. De manier waarop de informatie wordt aangeboden is uniek, de techniek erachter ook. Als je de beheerder van een gebouw bent, dan zie je dus direct wat het scheelt als je de lampen ergens uitdoet. Dat stimuleert enorm.’’

Afgezien daarvan werkt de startup ook met grote schermen in de entrees van gebouwen. Erop is af te lezen hoeveel stroom en gas er op elk moment gebruikt worden, wat de besparingsdoelen zijn én hoeveel dat voor die dag kost. ,,Dat gaan we nog veel verder uitwerken. Omdat wij ook gebouwen met elkaar verbinden, kunnen we bijvoorbeeld een element van gaming toevoegen. Dat je de ene school tegen de andere school laat strijden om wie het meest bespaart bijvoorbeeld.’’

Allemaal manieren om nóg meer te besparen, om de doelen van Parijs nog dichterbij te halen. Nizamic en Nguyen zijn er nog lang niet klaar mee. ,,Nee, dat hadden we allebei niet verwacht, dat we na ons promotieonderzoek nog in Groningen zouden wonen en werken. Maar we wilden het allebei gelijk. Deze stad is de ideale uitvalsbasis, met energie-expertise, jonge mensen, dynamiek. En de universiteit en de gemeente zijn onze launching customers. Dat zegt veel over de ambitie van Groningen op het gebied van duurzaamheid.’’