Volg trekvogels live!

Volg trekvogels live!

Volg trekvogels live!

ma, 8 mei 2017

Kanoeten met piepkleine zenders op weg naar Waddenzee
Biologen hebben kanoeten die overwinterden in Afrika uitgerust met de allernieuwste, vederlichte satellietzenders, om zo live de vogels te volgen. De meeste zijn na de lange reis nét aangekomen, een paar zijn nog onderweg. Prof. dr. Theunis Piersma, trekvogelecoloog bij de RUG en het NIOZ,  hoopt met deze nieuwste techniek de belangrijkste ecosystemen voor deze vogels in kaart te brengen.

Het is voor het eerst dat onderzoekers via deze vederlichte zendertjes de trektocht van ‘onze’ wadvogels kanoet en rosse grutto live volgen van het Afrikaanse wad tot de Arctische toendra. Het leuke is dat je via de website waddentrekkers.nl mee kunt kijken met de onderzoekers en precies ziet waar de vogels langs vliegen. De bewegingen van de vogels vertellen ons niet alleen wat ze doen, maar laten ook zien hoe bijvoorbeeld klimaatveranderingen hun gedrag beïnvloedt.

Superlicht zendertje
De kleine trekvogels kregen het lichte zendertje al in januari. Het zendertje weegt 2 gram en is uitgerust met een heus zonnepaneeltje. De vogels bleken ongehinderd door de zenders en meteen al zagen de onderzoekers dat de vogels zich over veel meer kilometers verplaatsen dan tot dan toe werd gedacht op basis van de waarnemingen via kleurringen om de poten.

Veranderende wereld
De vogels vliegen vanuit hun tropische overwinteringsoord richting de Waddenzee, waar ze voedsel bijtanken voor ze verder vliegen naar hun Arctische broedgebied. Trekvogelecoloog Theunis Piersma in het radio-programma Vroege Vogels van 23 april 2017: “Nu de zendertjes zó licht zijn geworden dat we zelfs kanoeten ermee rond kunnen laten vliegen, kunnen we tot in ongekend detail zien hoe veranderingen in het ene gebied hun uitwerking hebben op ecosystemen elders. In onze snel veranderende wereld is het enorm waardevol dat we daar met deze nieuwe techniek zo snel mogelijk informatie over verzamelen.”

Navigatiekunstenaars
De zenders laten nu al opmerkelijke dingen zien. Zo vertelt Piersma op waddentrekkers.nl: “Ik heb in het verleden wel eens gegrapt dat de trek van deze vogels een relatief ‘makkie’ is”, lacht Piersma. “Ze hoeven maar de kustlijn van West-Afrika en het westen en noorden van Europa te volgen om in hun broedgebied te komen. Deze satellietvogels laten nu zien dat dit veel te simpel is gedacht. Het gaat uit van onze beperkte zintuigen, die misschien een kustlijn zouden willen volgen. Maar deze vogels trekken blijkbaar net zo makkelijk over open zee, terwijl ze daar overduidelijk toch een intern ‘kompas’ en een ‘gps’ kunnen volgen. Trekvogels zijn enorme navigatiekunstenaars en wij zitten nog maar aan het prille begin van het begrip hóe ze dat doen.”

Volg de vogels live.

Fotografie: Benjamin Gnep