Nooit meer griep: op weg naar een universele griepprik › City of Talent

Nooit meer griep: op weg naar een universele griepprik

Nooit meer griep: op weg naar een universele griepprik

Nooit meer griep: op weg naar een universele griepprik

ma, 22 januari 2018

Ieder jaar wordt de griepprik aangepast en toch varieert de effectiviteit van de prik nogal. Daarom zijn wetenschappers op zoek naar een universeel griepvaccin dat de bevolking beter beschermt. Promovenda bij de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) Eva van Doorn keek naar de effectiviteit van de griepprik in Nederland.

Griepprik gehad en toch nog ziek? Niet leuk, maar het is heel goed mogelijk. Het krijgen van de griepprik is namelijk geen garantie om griepvrij te blijven. Want ondanks dat de samenstelling van de griepprik ieder jaar wordt aangepast, wisselt het per seizoen, per land en zelfs per type of lijn van het influenzavirus of de prik ook echt effectief is. Daarom zijn wetenschappers  al een hele tijd op zoek naar een universeel influenzavaccin tegen meerdere influenzavirussen. Dit doen ze samen in het UNISEC consortium om de bevolking een bredere bescherming tegen een variatie aan virusstammen te bieden. Eva van Doorn deed onderzoek bij de RUG naar de effectiviteit van de griepprik in Nederland en promoveert op 26 januari 2018.

Extra stofje
Elf seizoenen heeft Van Doorn de effectiviteit van de griepprik in Nederland bekeken. Wanneer de effectiviteit vooral laag was? Als er een mismatch was tussen het vaccin en de aanwezigheid van een griepvirus. Ook was de prik minder effectief wanneer influenza A(H3N2) het dominante virussubtype was. Alleen, wat kan hieraan worden gedaan? Het toevoegen van een adjuvant (een stof die aan een vaccin wordt toegevoegd om de immuunrespons te stimuleren) kan de werkzaamheid van een griepvaccin verhogen. Probleem opgelost zou je zeggen, alleen krijgen we bij het toevoegen van een adjuvant ook vaak te maken met bijwerkingen. En dat willen we niet. Daarom moet er een acceptabele balans zijn tussen het gunstige effect en de bijwerkingen.

Onderzoek veiligheid
Van Doorn onderzocht de veiligheid en verdraagbaarheid van de extra stofjes (adjuvants) die op dit moment in klinische studies met griepvaccins gebruikt worden. Op basis van haar onderzoek adviseert ze om vooral voorzichtig te zijn bij het gebruik van met name Montanide ISA 51.
Ook keek Van Doorn naar de verschillen tussen goedkeuringsprocedures in vijf Europese landen om klinische vaccinstudies uit te voeren. En die bleken nogal eens te verschillen in o.a. de documenten die ingediend moeten worden en de indieningsprocedure. Van Doorn concludeert dat het beter is als er een geharmoniseerd systeem komt, vooral in multinationale studies.

Potentie
Tot slot voerde Van Doorn een klinisch onderzoek uit om een universeel griepvaccin te evalueren op het vermogen om een immuunrespons op te wekken en op veiligheid. Het geteste universele griepvaccin (Multimeric-001, M-001) bleek veilig en het kan potentieel als breedspectrum griepvaccin dienen. Dit zijn stappen in de goede richting op weg naar een universeel griepvaccin.